Amerika Birleşik Devletleri, İran ile artan gerilimler ve Tahran’ın nükleer programına ilişkin endişeler üzerine Basra Körfezi bölgesine önemli sayıda savaş uçağı ve tanker uçağı konuşlandırdı. Bu hamle, Washington’ın İran’a karşı caydırıcılık mesajını güçlendirme ve bölgesel çıkarlarını koruma kararlılığının bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Körfez’deki hava üslerine özellikle B-52 Stratofortress bombardıman uçakları, F-15E Strike Eagle ve F-16 Fighting Falcon savaş uçakları ile KC-135 ve KC-10 tipi tanker uçakları sevk ettiğini doğruladı. Bu uçakların, bölgedeki hava operasyon kapasitesini artırmanın yanı sıra, potansiyel bir saldırıya karşı hazırlıklı olmayı amaçladığı belirtiliyor.
Neden Şimdi? Gerilimin Arka Planı
ABD’nin bu askeri yığınağı, İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini artırması ve nükleer anlaşmanın (JCPOA) kısıtlamalarını aşmaya devam etmesiyle eş zamanlı olarak gerçekleşiyor. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) raporları, İran’ın nükleer stoklarını ve zenginleştirme seviyelerini yükselttiğini gösteriyor. Bu durum, bölgedeki güvenlik mimarisi üzerinde ciddi baskı yaratıyor.
İran’ın Gemisi El Koyması ve ABD’nin Yanıtı
- Tanker Olayı: Gerilimin tırmanmasındaki son olaylardan biri, İran Devrim Muhafızları’nın Hürmüz Boğazı yakınlarında Güney Kore bandıralı MT Hankuk Chemi adlı petrol tankerine el koyması oldu. İran, geminin çevresel düzenlemeleri ihlal ettiğini iddia ederken, Güney Kore ve ABD bu durumu kınadı.
- Uçak Gemisi Hamlesi: Bu olayın hemen ardından, daha önce bölgeden ayrılması planlanan USS Nimitz uçak gemisi ve beraberindeki görev grubunun Basra Körfezi’nde kalmaya devam edeceği açıklandı. CENTCOM, bu kararın “bölgedeki caydırıcılık mesajını sürdürmek” amacıyla alındığını belirtti.
Hangi Uçaklar Bölgede?
Bölgeye sevk edilen hava araçları arasında farklı görev tanımlarına sahip kilit uçaklar bulunuyor:
- B-52 Stratofortress Bombardıman Uçakları: Uzun menzilli stratejik bombardıman kapasitesine sahip bu uçaklar, caydırıcılık misyonlarında sıkça kullanılıyor ve hava üstünlüğü sağlanmadan dahi düşman hava sahasına derinlemesine nüfuz edebilir.
- F-15E Strike Eagle Savaş Uçakları: Hem hava-hava hem de hava-yer görevlerini icra edebilen çift rollü avcı bombardıman uçaklarıdır. Hassas vuruş yetenekleriyle biliniyorlar.
- F-16 Fighting Falcon Savaş Uçakları: Hafif, çok rollü savaş uçakları olup hava üstünlüğü, kara saldırısı ve yakın hava desteği gibi çeşitli görevlerde kullanılabilirler.
- KC-135 Stratotanker ve KC-10 Extender Tanker Uçakları: Bu uçaklar, bölgedeki savaş uçaklarının havada yakıt ikmali yapmasını sağlayarak operasyonel menzillerini ve görev sürelerini önemli ölçüde artırır. Bu da bölgedeki hava gücünün esnekliğini ve erişimini pekiştirir.
Bu askeri hareketlilik, ABD’nin bölgedeki müttefiklerine güvence verme ve İran’ın destabilize edici faaliyetlerine karşı kararlı bir duruş sergileme niyetinde olduğunu gösteriyor. Gözlemciler, Washington’ın Tahran’ın nükleer programı konusunda diplomatik çözümlerin yanı sıra askeri seçenekleri de masada tuttuğu mesajını verdiğini belirtiyor.